Nedir?
Ensarullah (Arapça ve Farsça okunuşu Ensârullâh, "Allah'ın yardımcıları"), Yemen'in kuzeyinde ortaya çıkan Zeydi Şii bir siyasi ve askerî harekettir. Hareket, kurucusu Hüseyin Bedreddin el-Husi'nin adından dolayı Husiler olarak da bilinir. Türkçe haberlerde "Ensarallah" yazımı da kullanılır.
Council on Foreign Relations'a (CFR) göre hareket 1980'lerin sonunda kuzey Yemen'de Zeydi dinî geleneklerini korumaya odaklanan bir canlanma hareketi olarak doğdu. Hüseyin el-Husi'nin önderliğinde siyasallaştı ve 2004'te Yemen devletiyle silahlı çatışmaya girdi. Hüseyin el-Husi aynı yıl öldürüldü. Hareketi o tarihten beri kardeşi Abdülmelik el-Husi yönetiyor.
Nasıl işler?
Husiler Eylül 2014'te başkent Sana'yı ele geçirdi. Cumhurbaşkanı ve hükümet Ocak 2015'te istifa etti. Mart 2015'te Suudi Arabistan öncülüğündeki bir koalisyon, uluslararası alanda tanınan Yemen hükümeti adına askerî müdahale başlattı. Hareket bugün kuzey Yemen'in büyük bölümünü kontrol ediyor ve kendi silahlı kuvvetlerinin sözcüsü aracılığıyla saldırı açıklamaları yapıyor.
Husiler, Kasım 2023'ten itibaren Gazze savaşını gerekçe göstererek Kızıldeniz ve Babülmendep'teki ticari gemilere ve İsrail'e füze ve insansız hava aracı saldırıları düzenledi. Farsçadan'ın izlediği Farsça kaynaklara göre 2026'da Suudi Arabistan'daki havalimanları ve enerji tesisleri de Husi hedefleri arasına girdi.
Neden önemli?
CFR'ye göre İran, Husilerin başlıca uluslararası destekçisidir ve onlara silah dahil askerî destek sağladığı bildiriliyor. Bazı uzmanlar bu desteğin 2009 gibi erken bir tarihte başladığını tahmin ediyor. Çoğu uzman da Husilerin 2014'e gelindiğinde İran'dan silah aldığı görüşünde birleşiyor. Hareket, İran'ın "Direniş Ekseni" olarak adlandırdığı ağın bir parçası sayılıyor. Bu nedenle Suudi Arabistan-Yemen cephesi, Körfez güvenliği ve enerji piyasaları İran haberleriyle iç içe geçiyor.
Tartışmalar
İlişkinin niteliği tartışmalıdır. CFR'nin aktardığı bölge uzmanlarına göre Husiler İran'la siyasi ilişkilerini açıkça kabul ediyor, ancak bu Tahran'dan emir aldıkları anlamına gelmiyor. Bu uzmanlar, iki tarafın Şii İslam'ın farklı kollarına bağlı olduğunu da hatırlatıyor. Wikipedia'daki maddeye göre ABD, Husileri Ocak 2024'te "Özel Olarak Belirlenmiş Küresel Terörist" listesine aldı. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri de hareketi terör örgütü olarak tanımlıyor. İran'ın devlet medyası ise Husileri çoğunlukla "Yemen silahlı kuvvetleri" ya da "Yemen hükümeti" olarak anıyor. Bu fark, Farsça basındaki çerçeve farklarının belirgin bir örneği.
