Tahran Eğitim Müdürü, kentteki devlet okullarına ait eğitim alanları için geçen yıl 355 tapu senedi alındığını belirterek, bu mülklerden 10'unun satışa (mülk dönüştürme/"mولدسازی") hazırlandığını açıkladı. ISNA'nın aktardığına göre yetkili, bu satışların "okul inşa seferberliği"nin gelişimi için gerekli kaynağı sağlayabileceğini söyledi; Vanak Meydanı çevresindeki bir eğitim mülkünün satışının tek başına 60 ile 70 arasında yeni okul inşasını finanse edebileceği tahmin ediliyor.
ISNA'nın haberine göre müdürlük, kent genelinde artan öğrenci sayısına karşın yetersiz kalan okul kapasitesini, elindeki kullanılmayan veya ihtiyaç dışı mülkleri nakde çevirerek genişletmeyi planlıyor. Habere göre bu yöntem, doğrudan bütçe tahsisi beklemek yerine mülk varlıklarının satışından elde edilecek gelirle yeni okul inşaatlarını hızlandırmayı hedefliyor. Haberde hangi 10 mülkün satışa çıkarılacağına veya satış takviminin ne zaman tamamlanacağına dair kesin bir tarih verilmedi.
Bu adım, İran'ın eğitim altyapısındaki kronik dengesizlik tartışmasıyla aynı haftaya denk geldi. Kayhan'ın ayrı bir haberinde ülke genelinde 400 okulun sadece bir öğrencisi bulunduğu bildirildi; bu, kırsal ve küçük yerleşimlerdeki okullaşma sorunuyla büyükşehirlerdeki sınıf kalabalığının eş zamanlı yaşandığına işaret ediyor. ISNA'nın haberi bu karşıtlığa doğrudan atıfta bulunmadı, ancak Tahran'daki mülk satışı planı, büyükşehirlerde okul kapasitesini artırma çabalarının bir örneği olarak okunabilir.
ISNA'nın haberinde yetkilinin sözlerine göre geçtiğimiz yıl alınan 355 tapu senedi, müdürlüğün eğitim alanlarındaki mülkiyet durumunu düzenli hâle getirme çalışmasının bir parçası; bu süreç, hangi mülklerin eğitim hizmetine devam edeceği, hangilerinin ise satışa uygun olduğu konusunda bir envanter çıkarılmasını sağladı. Habere göre müdürlük, satıştan elde edilecek gelirin tamamını yeni okul inşaatına yönlendirmeyi, böylece merkezi bütçeden ek kaynak beklemeden kapasite artışını hızlandırmayı planlıyor.
Yetkili, bu yöntemin yeni olmadığını, ancak Vanak gibi değerli bölgelerdeki büyük mülklerin satışının ilk kez bu ölçekte bir okul inşa programına kaynak oluşturacağını söyledi. ISNA'nın haberine göre müdürlük, satış sürecinin şeffaf ihale usulüyle yürütüleceğini ve gelirin doğrudan "nehzat-e medrese-sazi" (okul inşa seferberliği) bütçesine aktarılacağını, böylece kaynakların başka kalemlere yönlendirilmesinin önüne geçileceğini belirtti. Habere göre bu adım, Tahran'ın hızla büyüyen bazı semtlerinde derslik başına düşen öğrenci sayısını azaltmayı da hedefliyor.
Bağlam
İran'da belediyeler ve kamu kurumları, sınırlı bütçe imkânları karşısında son yıllarda kullanılmayan arazi ve binaları satışa çıkararak altyapı projelerini finanse etme yoluna sık başvuruyor; bu uygulama Farsçada "مولدسازی" (varlığın verimli kullanıma kazandırılması) olarak anılıyor ve hem belediyeler hem de eğitim, sağlık gibi kamu kurumları tarafından kullanılıyor. Tahran'ın merkezi ve değerli bölgelerinde yer alan eğitim mülklerinin satışı, yüksek emlak fiyatları nedeniyle önemli gelir yaratabiliyor, ancak eleştirmenler bu tür satışların kentin sınırlı kamu arazisi stokunu kalıcı olarak azalttığını ve uzun vadede yeni sorunlara yol açabileceğini öne sürüyor. Konu, İran'da ev okulu merkezlerine yönelik son dönemdeki tartışmalarla da bağlantılı bir eğitim politikası gündeminin parçası (ilgili haber). Ülke çapında bazı kırsal okullarda tek bir öğrenci kayıtlıyken, Tahran gibi büyükşehirlerde sınıfların kalabalık olması, eğitim kaynaklarının bölgeler arasında dengesiz dağıldığını gösteren ayrı bir tartışma başlığı olarak gündemde kalmaya devam ediyor.
