ABD Başkanı Donald Trump, cuma günü Truth Social hesabından Avrupa'nın "bol miktardaki dizel stoklarından çok büyük bir hacmi serbest bırakmayı kabul ettiğini" ve sürecin hemen başlayacağını duyurdu. Iran International'ın aktardığına göre açıklama, AB üyelerinin görüşmelerinden saatler sonra geldi. Reuters'a konuşan üç kaynak, Avrupa ülkelerinin Fransa'nın bir önerisini değerlendirdiğini söyledi. Öneriye göre Avrupa stoklarından 50 milyon varil dizel, Uluslararası Enerji Ajansı (UEA) üyelerinden de 50 milyon varil ham petrol serbest bırakılacak.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron aynı gün G7 liderleriyle bir video konferansa başkanlık etti. Liderler, UEA koordinasyonunda dört ay içinde 100 milyon varil yakıt stokunu serbest bırakma kararı aldı. Ortak bildiriye göre dizel stoklarının önemli bir kısmı ilk 20 gün içinde piyasaya verilecek.
Ettelaat'ın Amerikan Otomobil Birliği'ne dayanarak verdiği rakama göre ABD'de dizelin ortalama fiyatı savaşın başından bu yana %70 artarak perşembe günü galon başına 6,38 dolara ulaştı. Ara seçimlere beş haftadan az kalmışken bu tablo Cumhuriyetçiler için siyasi bir baskı unsuru. ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer ise önceki gün stok kararının kesinleştiği iddiasına mesafeli durmuştu.
Farsça basında nasıl verildi
Aynı gelişme, kaynakların yönelimine göre çok farklı başlıklarla sunuldu:
| Kaynak (yönelim) | Başlık / çerçeve |
|---|---|
| IRNA (devlet) | "İran karşıtı söylemin tekrarı; Trump dizel ihracat yasağından geri adım attı" |
| Ettelaat (ılımlı-gelenekçi) | "Hürmüz'ün kapanması yüzünden Trump Avrupa'ya yalvardı" |
| Hamshahri (ilkeci) | "Yakıt krizi Trump'ın kâbusu". Avrupa'ya yaptırım tehdidi vurgusu |
| Kayhan (sertlik yanlısı) | "Bir trilyon dolarlık yakıt sübvansiyonu: Hürmüz savaşının dünyaya maliyeti" |
| Iran International (muhalif) | "Trump ve Macron, Avrupa'nın dizel stoklarını açmayı kabul ettiğini duyurdu" |
Yurt içi kaynakların tamamı gelişmeyi ABD açısından bir zayıflık ve geri adım olarak çerçeveledi. Yurt dışındaki muhalif kaynak ise olayı G7 düzeyinde alınmış bir koordinasyon kararı olarak, olgusal biçimde aktardı.
Bağlam
Iran International, kararın arka planında Devrim Muhafızları'nın Hürmüz'de ticari gemilere yönelik saldırılarının sürmesini ve Husilerin Babülmendep çevresindeki ilerleyişini gösteriyor. Bu iki boğaz, dünya enerji ticaretinin en kritik iki geçiş noktası. Stratejik stokların serbest bırakılması, arz şoklarında fiyatları kısa vadede yatıştırmak için kullanılan bir araç. Etkisinin süresi ise arz kesintisinin ne kadar devam edeceğine bağlı.
Bu haber bilgilendirme amaçlıdır; yatırım tavsiyesi değildir.
