Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, pazar akşamı yaptığı televizyon açıklamasında ülkedeki akaryakıt fiyatlarındaki artışın "ABD'nin İran'a karşı savaşından" kaynaklandığını söyledi. Ettelaat'ın Fransa24'e dayandırdığı habere göre Macron, Elysee Sarayı'nda başbakan ve bakanlarla yaptığı toplantının ardından "bu gece hepimiz öfke duyuyoruz; sokaklarımızda yaşanan felaketleri görünce de utanç duyuyoruz" dedi.

Khabaronline'ın aktardığına göre Macron, barışçıl göstericilerle yağmacıları ve kundakçıları birbirine karıştırmamak gerektiğini vurgulayarak, akaryakıt fiyatlarının "haklı olarak" çok yüksek bulunmasının nedeninin "ABD'nin İran'a karşı savaşı" olduğunu söyledi; ancak yağma yapanların ve kamu binalarına saldıranların "işledikleri suçların hesabını vereceğini" belirtti. Ettelaat'ın aktardığına göre Macron, "dün gece aşırı sol gruplarla birlikte çok sayıda suçlunun şehirlerimizde dizginsiz bir şiddet başlattığını" söyleyerek bunu "hiçbir şeyin açıklayamayacağı" bir eylem olarak nitelendirdi; Başbakan Sebastien Lecornu'nun önümüzdeki günlerde siyasi partileri net tutum almaya çağıracağını, valilerin belediye başkanlarıyla birlikte bazı toplanmaları yasaklayabileceğini ve adalet bakanının savcılardan azami kararlılık talep ettiğini aktardı.

Gelişmenin ardından İRNA'nın haberine göre Fransız "Vatanseverler" partisi lideri Florian Philippot, Macron'un istifasını istedi. Kayhan'a göre ise Hükümet Sözcüsü İsmail Bakayi, Macron'a X üzerinden "Sayın Makron! Ateş bazen onu tasarlayanların evine de döner" diyerek, Fransa'nın geçmişte İran'daki protestolar sırasında savunduğu "cezalandırılma korkusu olmadan barışçıl toplanma" ilkesini hatırlattı.

Farsça basında nasıl verildi

Kaynak (yönelim)Başlık / çerçeve
Ettelaat (ılımlı-gelenekçi)Macron'un "itirafını" ve "utanç duyuyoruz" sözünü başlığa taşıdı, Bakayi'nin iğneleyici yanıtını da ekledi
Khabaronline (ılımlı muhafazakâr)Aynı açıklamayı daha kısa verdi, yağmacıların cezalandırılacağı vurgusunu öne çıkardı
İRNA (devlet ajansı)Olayı Fransız muhalefetinden gelen istifa çağrısı üzerinden işledi
Kayhan (sertlik yanlısı)Hükümet sözcüsünün Macron'a doğrudan X üzerinden yanıtını öne çıkardı

Bağlam

Macron'un sözünü ettiği akaryakıt krizi İngilizce basında da izleniyor: The Nation'ın 28 Eylül tarihli haberine göre Fransa'da motorin fiyatı 22 Eylül'de litre başına ortalama 2,41 avroya çıkarak rekor kırmış, istasyonların onda biri en az bir yakıt türünde sıkıntı bildirmiş; kriz, Hürmüz Boğazı'ndaki ablukanın küresel enerji piyasalarını bozmasıyla bağlantılı gösteriliyor. Macron, bir hafta önce de Hürmüz krizi için Körfez'e gitmişti (Macron, Hürmüz krizi için Körfez'e gidiyor); savaşın maliyetinin Avrupa'ya yansıması, ABD'de de Fed'in faiz artışıyla tüketiciye fatura çıkarmasıyla benzerlik gösteriyor (Fed faizi yükseltti: İran savaşının faturası ABD'li tüketiciye çıkıyor). Lecornu hükümeti, tarım, balıkçılık ve inşaat sektörleri için acil yakıt sübvansiyonunu yıl sonuna kadar uzatmıştı.

Bu haber bilgilendirme amaçlıdır; yatırım tavsiyesi değildir.