İranlı sinema oyuncusu Elnaz Shakerdoost'un, Dey ayı 1404 (Ocak 2026) olaylarının ardından kişisel hesabında paylaştığı bir "story" nedeniyle aldığı 1 yıl hapis cezası, Tahran İstinaf Mahkemesi'nin 36. Dairesi tarafından onandı. Hamshahri'nin haberine göre davanın avukatı Houşeng Purbabai, kararı ve davanın ayrıntılarını kamuoyuyla paylaştı.

Purbabai'nin açıklamasına göre Tahran Devrim Mahkemesi 23. Dairesi, Shakerdoost'u "sisteme karşı propaganda faaliyeti" suçlamasıyla 1 yıl hapis cezasına çarptırmış, tamamlayıcı ceza olarak da ayrıca 2 yıl süreyle siyasi, sanal ve sanatsal faaliyetlerden men cezası vermişti. Avukat, "müvekkilimin cezalandırılma nedeni, bu toprakların gençlerinin ölümüne dair samimi bir üzüntü ifadesinden başka bir şey içermeyen, kişisel sayfasında paylaştığı bir story'den ibarettir" dedi. Purbabai, paylaşılan metnin hiçbir yerinde devlete, hükümete, yetkililere ya da herhangi bir kurumsal yapıya atıf bulunmadığını; metinde toplu eyleme çağrı, örgütlü bir eyleme davet veya rejim değişikliğine yönelik herhangi bir ifadenin de yer almadığını savundu.

İlk derece kararına yapılan itiraza rağmen Tahran İstinaf Mahkemesi'nin 36. Dairesi, hapis ve men cezalarını onadı. Purbabai, "Yasa, bir ülkenin insanlarının ölümüne ağıt yakmayı suç saymaz; bu sadece hiçbir mahkemenin mahkûm edemeyeceği bir insanlıktır" dedi ve müvekkilinin haklarını Yargıtay'da takip edeceklerini açıkladı.

Avukat, Shakerdoost'un tavrını da değerlendirdi: "Tanıdığım ve bildiğim kadarıyla, mertlik ve centilmenlik bu sanatçının bariz özelliklerindendir; sessizlik ve rahata kaçmak, halkçı sanatçıların tarzı değildir." Purbabai, kendisinin yasal süreç boyunca müvekkilinin haklarını savunmayı sürdüreceğini vurguladı.

Farsça basında nasıl verildi

Tahran Belediyesi'ne yakın Hamshahri ve ekonomi gazetesi Donya-ye Eghtesad, haberi büyük ölçüde aynı metinle, "hapis cezası verildi" başlığı ve avukatın açıklamalarına odaklanarak verdi. Muhalif, yurt dışı kaynak Iran International ise aynı olayı "istinafta onandı" vurgusuyla aktardı ve kararın bir ilk derece mahkemesi kararının üst mahkemece teyidi olduğunu daha açık biçimde belirtti. Üç kaynak da cezanın gerekçesini, suçlamanın adını ve avukatın açıklamalarını aynı şekilde aktardı; olayın temel unsurlarında bir çelişki bulunmuyor.

Bağlam

Dey ayı 1404 (Ocak 2026) protestoları, İran'ın çeşitli şehirlerinde güvenlik güçleriyle göstericiler arasındaki çatışmalarla gündeme gelmiş ve sonrasında yüzlerce kişinin gözaltına alınmasıyla sonuçlanmıştı. Olayların ardından sosyal medyada paylaşım yapan sanatçılar ve kamuoyunca tanınan isimler de "sisteme karşı propaganda" ya da benzer suçlamalarla yargılandı. Shakerdoost, bu kapsamda mahkûm edilen tanınmış isimlerden biri oldu.

Muhalif kaynak Iran International, aynı dönemde Dey ayı protestolarıyla bağlantılı tutuklananlardan bir bölümüne hapis, bazı davalarda ise idam cezası verildiğini bildiriyor; bu bilgiler bağımsız kaynaklarca teyit edilmemiştir ve bu haberin konusu olan yargı sürecinden ayrıdır. Shakerdoost'un davası, ifade özgürlüğü ile "sisteme karşı propaganda" suçlamasının İran yargısında nasıl uygulandığına somut bir örnek oluşturuyor; avukatına göre dava şimdi Yargıtay'da takip edilecek.