Garib-Abadi: İran, ABD'ye yanıtını tamamlıyor; savaşa hazırlık müzakereden eksik değil

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garib-Abadi, pazartesi günü El Arabiya televizyonuna verdiği demeçte, Tahran'ın ABD'nin yedi günlük ateşkes önerisine ilişkin görüşlerini hâlâ değerlendirdiğini ve yanıtını nihai hale getirmekte olduğunu açıkladı. Ettelaat'ın ISNA'ya dayandırdığı habere göre Garib-Abadi, İran'ın diplomasi yolunu desteklemeye devam ettiğini ama müzakerelerde öne sürülen taleplerin gerçekçi olması gerektiğini vurguladı.

Hukuk ve Uluslararası İşler'den sorumlu Bakan Yardımcısı, ülkeyi savunmaya ve gerekirse savaşa girmeye hazır olmanın, müzakereye hazır olmaktan geri kalmadığını söyledi. Tahran'ın New York'ta ABD tarafına ilettiği öneriye dair Washington'un görüşlerini incelediklerini belirten Garib-Abadi, yanıtın tamamlanmasının ardından nihai pozisyonun arabulucular aracılığıyla karşı tarafa iletileceğini ifade etti. İran'ın görüşmelere katılımını sürdürmesini Tahran'ın esnekliğinin ve diplomatik çözüme bağlılığının bir göstergesi olarak sunan Garib-Abadi, ABD'den taahhütlerine geri dönmesini istedi.

Garib-Abadi, Washington'un "İslamabad Mutabakatı" çerçevesindeki taahhütlerini ihlal ettiğini, bunun telafisi için ABD'nin adım atması gerektiğini söyledi; İran'ın kendi taahhütlerinden hiçbirini ihlal etmediğini, ABD'nin kendi yükümlülüklerine tam uymadığı bir ortamda Tahran'dan daha fazla esneklik beklenemeyeceğini ekledi. Mutabakatın somut maddeleri haberde ayrıntılandırılmadı; bu nokta teyit edilmedi. El Arabiya'nın Tahran muhabiri Amir Caber'in aktardığına göre Garib-Abadi görüşmede Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmeleri ve bölge ülkeleriyle ilişkileri de ele aldı; nükleer program konusunda müzakereye hazır olduklarını yinelerken, masaya dönmeden önce ek bir esneklik göstermeyi uzak bir ihtimal olarak nitelendirdi. Muhabire göre Tahran ve Washington arasında arabulucular üzerinden mesaj alışverişi sürüyor, ancak ABD'nin İran'ın bazı şartlarına dair tutumu hâlâ net değil.

İRNA'nın ayrı haberine göre Garib-Abadi, İran'ın tüm diplomatik süreçleri desteklediğini ve aynı zamanda kendini savunmaya hazır olduğunu söyledi; İRNA'nın aktarımı Ettelaat'ın verdiği ayrıntılı demece kıyasla daha kısa ve genel ifadelerle sınırlı kaldı.

Garib-Abadi'nin açıklamaları, Tahran yönetiminin müzakere masasına "zayıflıktan değil hazırlıklı olarak" oturduğu mesajını verme çabasının bir parçası olarak okunabilir. Bakan Yardımcısı, İran'ın arabulucular aracılığıyla ABD ile iletişimi kesmediğini, ancak nihai yanıtın kamuoyuna değil doğrudan karşı tarafa iletileceğini vurguladı; bu da yanıtın içeriğine dair şimdilik herhangi bir ayrıntının kamuya açıklanmayacağı anlamına geliyor.

Farsça basında nasıl verildi

Bağlam

Garib-Abadi'nin sözleri, Tahran'ın yedi şartlı öneriyi değerlendirdiği haberinde aktarılan sürecin devamı niteliğinde; o haberde İran'ın ABD önerisine resmî bir yanıt vermediği, yalnızca iç tartışmaların sürdüğü aktarılmıştı. Bugünkü açıklamalar, yanıtın tamamlanma aşamasına geldiğini ama henüz iletilmediğini gösteriyor. "İslamabad Mutabakatı" ifadesi, Pakistan'ın arabuluculuk sürecindeki rolüne işaret ediyor olabilir; ancak kaynakta bu mutabakatın içeriği veya imza tarihi belirtilmedi. Garib-Abadi'nin sözleri, İran'ın hem diplomasi kapısını açık tuttuğunu hem de askerî hazırlığını öne çıkararak pazarlık pozisyonunu güçlendirmeye çalıştığını düşündürüyor; ABD'nin bu mesaja nasıl karşılık vereceği ise henüz belli değil.