İran'da yoksullukla mücadele amacıyla dağıtılan "kalabarg" (gıda kuponu) sisteminde, Emdad Komitesi ve Refah Örgütü kapsamındaki yaklaşık 11 milyon kişinin hesabına 500 bin tümenlik ek kredi yatırıldı. ISNA'nın haberine göre Kooperatifler, Çalışma ve Sosyal Refah Bakan Yardımcısı, bu ek desteğin yalnızca belirli hak sahibi gruplarına yönelik olduğunu açıkladı.
ISNA'nın aktardığına göre mehr ayı (yaklaşık eylül-ekim) için genel kalabarg kredisi kişi başına 1 milyon tümen olarak değişmeden kaldı; bakan yardımcısının açıklamasına göre bunun dışında, Emdad Komitesi ve Behzisti (Refah) Örgütü himayesindeki haneler için 500 bin tümenlik ilave bir destek daha yatırıldı. Yetkili, kalabarg kapsamındaki diğer hak sahibi haneler için benzer bir artışın ne zaman ve hangi miktarda uygulanacağının henüz belirlenmediğini, bunun mali kaynakların temin edilmesine ve hükümetin icra kararlarına bağlı olduğunu belirtti. Kayhan gazetesi de aynı gün, Emdad ve Behzisti yardımı alan kesimler için kalabarg tutarındaki artışı kendi başlığıyla duyurdu; iki kaynak arasında rakamsal bir çelişki bulunmuyor.
Kalabarg kredisi, hak sahibi hanelerin devlet tarafından belirlenen mağazalardan indirimli fiyatla temel gıda maddeleri (ekmeklik un, yağ, şeker, et ve süt ürünleri gibi) alabilmesi için elektronik kart üzerinden tanımlanan bir bakiye şeklinde işliyor. Sistem, nakit yardımdan farklı olarak doğrudan belirli ürün kategorilerine harcanabiliyor ve her ay yenileniyor. Bakan yardımcısının açıklamasına göre bugünkü ek 500 bin tümenlik kalem, genel kalabarg bakiyesinden ayrı, yalnızca Emdad ve Behzisti kapsamındaki haneleri hedefleyen ikinci bir ödeme kalemi olarak tanımlandı; bu da sistemin farklı gelir gruplarına göre katmanlı biçimde işlediğini gösteriyor.
ISNA'nın haberinde yer alan açıklamaya göre bakanlık, kaynakların önceliklendirilmesinde en düşük gelirli ve en kırılgan grupları öne aldığını; Emdad Komitesi ve Behzisti kapsamındaki hanelerin genellikle yaşlı, engelli veya tek ebeveynli aileler gibi destek ihtiyacı en yüksek kesimlerden oluştuğunu vurguladı. Diğer kalabarg hak sahipleri ise genel sosyal güvenlik ve çalışan kesimlerden oluşuyor; bu grup için ek ödemenin bütçeye ne zaman yansıyacağı, hükümetin yıl sonu mali planlamasına bağlı tutuluyor.
Bağlam
Kalabarg sistemi, döviz kurundaki sert dalgalanmalar ve yaptırımların gıda fiyatlarına yansımasının ardından düşük gelirli haneleri desteklemek amacıyla kademeli olarak genişletilen bir sosyal yardım aracı. Sistemin önceki aşamaları ve dolar kuruyla bağlantısı için kalabarg'ın yeni modeli ve dolar 270 bin tümen ve kalabarg sehmiyesi haberlerine bakılabilir. Bugünkü artış yalnızca Emdad Komitesi ve Behzisti kapsamındaki en düşük gelirli grubu kapsıyor; genel nüfusun büyük bölümünü oluşturan diğer kalabarg hak sahipleri için benzer bir desteğin ne zaman geleceği belirsizliğini koruyor. Bu durum, hükümetin sınırlı bütçe imkânlarıyla geniş bir hak sahibi kitlesi arasında denge kurma çabasını yansıtıyor. Enflasyonun gıda fiyatlarını hızla artırdığı bir dönemde, destek tutarının reel alım gücünü ne ölçüde koruduğu da kamuoyunda tartışılan konular arasında.
